Sunday, March 22, 2020

Witte plannen

De Provo beweging bood vernieuwende oplossingen voor verschillende maatschappelijke problemen. In de vorm van Witte plannen, waar de witte kleur als een symbool van de geweldloze opstand was, toonden ze hun ideeën.

De opkomende jeugd rond de happenings bij het beeldje Lieverdje in Amsterdam introduceerde een van de eerste Witte plannen - Het Witte Fietsenplan. Met een fiets in wit geverfd wilden de provo's het openbaar vervoer gratis voor iedereen maken. Namelijk was het idee dat er 20.000 witte fietsen binnen de Singelgracht zouden staan, zodat alle bewoners deze fietsen gratis zouden kunnen gebruiken. Iedereen zou de witte fiets kunnen gebruiken als hij hem nodig had. En als hij klaar was, zou hij deze fiets gewoon achter laten staan, zodat iemand anders hem zou kunnen gebruiken. Daarnaast wilden ze de binnenstad van het autoverkeer en daarmee ook van de luchtvervuiling bevrijden. Maar, de politie nam de fiets, de eerste dag van het verschijnen, in beslag.


Bovendien toonden de provo's Het Witte Schoorstenenplan, ook tegen de luchtvervuiling gericht. Ze wilden een strenger beleid dat meer aandacht zouden besteden aan de oplossingen voor de uitstoot van chemische gassen. Daarnaast kwamen ze ook op het idee van Het Witte Kippenplan, als een reactie op het optreden van de politie. Daarmee zouden de politieagenten ongewapende sociaal werkers worden. 


In de teken van de vrouwenemancipatie en de feministische stroom, bedachten ze Het Witte Wijvenplan. Provo's wilden alle taboes m.b.t. seks doorbreken. De voorlichtingen over seksualiteit en voorbehoedsmiddelen zouden voor iedereen beschikbaar moeten zijn. 
Ook is Het Witte Kinderenplan interessant. Daarmee wilde de Provo beweging dat ouders zich verzamelen en elkaars kinderen opvoeden. De ouders zorgden om de beurt een week lang voor de kinderen. Daardoor zou crèche gratis voor elk kind zijn. Ze vonden het ook belangrijk dat vaders net als de moeders erbij betrokken moeten zijn.

Een van het bekendste was ook Het Witte Woningenplan. Er bestaan nog steeds meer lege woningen dan het aantal mensen dat geen woning heeft. De provo's wilden deze lege huizen in wit verven, zodat iedereen zou weten dat het gratis is om daar te wonen. 


Jongeren in de jaren zestig hadden zulke moderne ideeën die vandaag de dag nog steeds populair zijn.





Bronnen:
https://groep1strijders.wordpress.com/2013/02/09/welke-acties-heeft-provo-ondernomen/

https://zefhemel.nl/witte-plannen/

https://www.gramschap.nl/provo/chrono/provochronologie.html


Wednesday, March 11, 2020

Robert Jasper Grootveld

Amsterdam zou zeker geen wonderstad van Provo beweging kunnen worden zonder Robert Jasper Grootveld. Hij was een van de grootste vechters tegen de consumptiemaatschappij. Al eerder begon hij zijn strijd.


Hij was de eerste die een actie in de publieke plaats voerde. Bij het beeldje Lieverdje in Amsterdam werd er elke zaterdag een actie gevoerd, ook een happening genoemd. Hij heeft juist voor dit beeldje gekozen, omdat het een symbool van de jeugd was. Maar, ironisch is dat het door de sigarettenfabriek was geschonken. Als een sterke anti-rook activist, wilde hij laten zien hoe die sigarettenfabrieken van de jeugd een verslaafde consument maakte. Daarnaast wilde hij tonen hoe de pers gecorrumpeerde middel is die deze sigarettenfabrieken de macht geeft.

Grootveld schreef het woord KANKER op de advertenties voor sigaretten rond de stad. Daarnaast werd het beeldje Lieverdje vaak in witte kleur geverfd, terwijl het vuur rond het beeldje vaak werd gebruikt. Om 12 uur 's avonds dansten mensen rond het beeldje, rookten wiet en deelden pamfletten uit. Terwijl de politie alles deed om deze gebeurtenissen te stoppen. 

Juist bij het Lieverdje ontstond er een fiets in wit geverfd. Daarmee was er een van de eerste Witteplan van Provo getoond. 


Bronnen:

https://zefhemel.nl/witte-plannen/

https://groep1strijders.wordpress.com/2013/02/09/welke-acties-heeft-provo-ondernomen/

https://www.gramschap.nl/provo/chrono/provochronologie.html


Monday, March 9, 2020

De dag van de anarchie

In het midden van de jaren zestig, toen de nozemcultuur al verdwenen was, ontstond er een nieuwe groep jongeren. Hun beweging was provo genoemd en de leden werden provo’s. Volgens Roel van Duyn, waren provo’s de nieuwe klasse oftewel dé-klasse en de enig groep potentiёle revolutionairen. In het begin werden hun acties als studentenrevoltes beschouwd, maar toch bestond dit provotariaat niet alleen uit studenten, maar ook uit intellectuelen, werklozen, maatschappelijke drop-outs, kunstenaars, ethnische minderheden an andere jongeren. De economische welvaart, meer vrije tijd en de nieuwe media hadden een grote invloed op deze jongeren die hun plaats in de maatschappij zochten. 

Een van de eerste genegenheden waartegen provo’s zich verzetten is de aangekondigde verloving van kroonprinses Beatrix met Claus von Amsberg. Uit de eerste ironische provo-pamfletten bleek de mening van het provotariaat duidelijk te zijn.

Provo’s waren ontevreden over het feit dat Claus een Duitser en bovendien een ex-lied van Hitlers leger was. Door deze pamfletten tonen de provo’s op een sarcastische manier het nazistische achtergrond van de toekomstige echtgenoot van prinses Beatrix. Daarnaast verzette de jeugd zich tegen het koningshuis en de monarchie. Er ontstonden pamfletten en spandoeken die luidden dat Nederland een republiek moet worden. Autoriteiten verwachten dus grote rommel op de dag van het huwelijk, zoals de jeugd aankondigde. Provo’s dreigden om verfkanonnen met een oranje feestkleur te gebruiken en om LSD in het drinkwater te doen. Zelfs deden er geruchten de ronde dat de leden van Provo LSD aan de paarden van de prinses hadden gegeven. Het officiële en plotselinge verbod op LSD is een van de reacties van de autoriteiten op de jeugdcultuur oftewel de hippiecultuur genoemd.

De dag van het huwelijk, 10 maart, ook de dag van de anarchie genoemd, zal voor rookwolken van enkele rookbommen worden herinnerd. Ondanks het optreden van politie, gingen de demonstraties in Amsterdam door.


















bronnen:


http://www.gramschap.nl/provo/provo2.html

https://www.historischnieuwsblad.nl/nl/artikel/42845/provo.html

https://anderetijden.nl/programma/1/Andere-Tijden/aflevering/285/Provo-in-de-pers

https://www.jellinek.nl/vraag-antwoord/wat-is-de-geschiedenis-van-lsd/

Sunday, March 1, 2020

Kiemen van de revolutie en de jeugdcultuur

De tijd na de Tweede Wereldoorlog is juist het begin en het geboorte van de revolutiestroom en de jeugdcultuur die zich in de jaren 60 door de hele wereld verspreidden. Na de lange periode van oorlogscrisis, armoede en vreesde, kwam er na 1945 een tijd van vrede en de daaruit vortvloeiende bevolkingsgroei en welvaart.

De kinderen van de eerste naoorlogse generatie, ook babyboomers genoemd vanwege het grote aantal geboorten, waren compleet anders dan hun ouders en grootouders. Aan de ene kant bestonden er de oudere generaties die in verwarring en onzekerheid opgegroeid werden, terwijl de naoorlogse kinderen, aan de andere kant, van alle voordelen van de nieuwe rijkdom en vrijheid konden genieten. Bovendien waren er zoveel jongeren dat de huizen, scholen, straten en fabrieken vol werden.

Deze stroom jongeren werd belangrijk voor de industrie. De werkloosheid daalde en er werd veel geld verdiend. De jongeren konden hun geld uitgeven waaraan ze wilden – aan nieuwe muziek platen, sigaretten en kleding. Daardoor ontwikkelden ze een nieuwe levensstijl die totaal anders was dan die van hun ouders. Aan het eind van de jaren vijftig werden deze jongeren nozems genoemd en als rebels of vandalen beschouwd. Ze luisterden naar rock-‘n-roll of free jazz, kleedden zich afwijkend en vormden nieuwe maatschappelijke en culturele normen.
Nieuwe media, zoals tv en radio spelen een grote rol in het verspreiden van de nozemcultuur. Nozems wilden meer uitgaan en over hun eigen lot zelf bepalen. Het gedrag van deze groepen leidde soms tot geweld. De meeste ouders zouden zeggen dat de jeugd verwilderd is.


bronnen:
http://www.gramschap.nl/provo/provo2.html

http://revolutionairejaren.blogspot.com/p/wie-waren-de-nozems-als-nozem-zijnde_5376.html

https://nl.wikipedia.org/wiki/Nozem